Menu

Laat uw licht stralen

0 Comments

5e zondag door het jaar / 9 februari 2020

Laat uw licht stralen

Na de opening van de Bergrede (4e zondag door het jaar) waarin de armen, de kwetsbaren in allerlei levensomstandigheden, ‘zalig’ geprezen worden, volgt nu de bemoediging.Jij-die-zalig-geprezen-bent, op jou zit de wereld te wachten. De wereld vol duisternis heeft ‘licht’ nodig, de samenleving die soms zo cynisch en onverschillig kan reageren, die dus ‘flauw’ is, heeft ‘zout’ nodig. Het gaat God om bewogen en geëngageerde mensen die in al hun kwetsbaarheid het verschil maken. Het gaat de Heer om een boodschap die geïncarneerd. Aan de geïnspireerde inzet van de gelovigen (die wij zijn) kun je aflezen dat het Woord echt het verschil maakt.

Exegetische notities Evangelie Matteüs 5,13-16
Jezus houdt een toespraak op een berg in Galilea. Hij laat in zijn toespraak mensen de revue passeren die in zijn rijk gelukkig zullen zijn: gewone eenvoudige mensen zonder kapsones, de verdrietigen, de zachtmoedigen, de rechtelozen, de mensen die hun hart op de juiste plaats hebben zitten, de vredestichters. Het Rijk van God is dé plaats voor kwetsbare mensen. Armen en rechtelozen mogen er verdriet hebben. Rijken en geleerden sluiten er zich niet op in een ivoren toren van zelfgenoegzaamheid.
De eeuwen door is dat rijk een toekomstdroom, een visioen. Het is er nog niet, maar tegelijk is het steeds onder ons aanwezig. Toen en nu is het te vinden onder mensen die de moed hebben om zich kwetsbaar op te stellen. De geleerde jood Paulus kon zijn kwetsbaarheid benoemen. ‘Ik voelde me zwak, onzeker, angstig’, zegt hij, ‘toen ik jullie het geheim van God kwam verkondigen’. Dat geheim heeft een kwetsbaar gezicht gekregen in Jezus van Nazaret, die onbegrip, verdriet, eenzaamheid, vernedering en onrecht aan den lijve heeft ondervonden.
Het bovenstaande is de context waartegen we de perikoop van vandaag moeten lezen. De hierboven genoemde mensen zijn het zout van de aarde. Zij zijn als die zesendertig rechtvaardigen die de wereld voor de ondergang behoeden. Niet omdat zij macht en aanzien bezitten, niet vanwege hun rijkdom of geleerdheid, maar vanwege hun hart dat wagenwijd openstaat. Zorg ervoor dat je geen zouteloos mens wordt, is Jezus’ boodschap. Deze mensen zijn als een stralende stad op een berg. Iedereen die oog heeft voor waarachtige schoonheid, ziet die stad liggen. Ben trots op die stad met zulke mensen. Deze mensen zijn het licht van de wereld. Steek dat licht niet onder de korenmaat, dat is verspilling van energie. Zoek de mooiste kandelaars en zet hun licht daarop zodat de wereld zich aan hun licht kan warmen.

Themastelling
In Matteüs 5 wordt Jezus’ volgelingen een identiteit aangereikt. Zij hoeven er zelf niet naar te zoeken. Jezus komt tegemoet aan een fundamentele vraag in ieder mensenleven: ‘Wie ben ik?’ Hij geeft daar een duidelijk antwoord op.
Elementen uit de alledaagse wereld worden door Jezus gebruikt om zijn volgelingen te typeren. Gods wereld is geen wereld naast de alledaagse werkelijkheid, maar daarmee verweven. Binnen die wereld mag van gelovigen worden verwacht dat zij kiezen voor de weg van vrede, bevrijding en hoop, zoals die tot uitdrukking komt in de boodschap van Jesaja 58 en in Psalm 112. Gods Geestkracht wil daarbij helpen (1 Korintiërs 2).
Licht is een bijzonder fenomeen dat veel met ons doet. Zonder licht is er geen leven mogelijk. Het is het eerste dat God schept in de chaotische wereld van het begin (Genesis 1,3-5). Het speelt ook in Gods toekomst een grote rol (Openbaring 21-22). Licht maakt wegwijs, geeft vertrouwen. Men kan refereren aan de mooie regels van de Nederlandse dichter Martinus Nijhoff:

Het licht, Gods witte licht, breekt zich in kleuren,
kleuren zijn daden van het licht dat breekt.

Suggesties

Licht
Een aantal kaarsen, zeg zeven voor elke dag van de week, wordt ontstoken aan de Paaskaars en in de vorm van een hart op kandelaars geplaatst. In het midden van het hart dat ons geloof, ons vertrouwen verbeeldt, plaatst de voorganger een schaaltje met wat zout, smaakmaker en ook herinnering aan ons doopsel.

Schijnen is meer dan Shinen
Shinen is een populaire uitdrukking in televisie- en showwereld. Beleef je gelukkigste moment door te doen wat je het liefste wilt en het beste kunt. Werk aan jezelf, ontplooi  je talent en je zult shinen.
Het evangelie van vandaag zegt ook: Je moet je licht niet onder de tafel verstoppen. Dan zien anderen het immers niet. Zou het uitstralen van licht waar ons geloof op aandringt, misschien wat anders van je vragen dan van shinen? Bij shinen draait het om “ik” en nog eens “ik”. Het licht van ons geloof draait toch meer om wat ik voor jou kan betekenen, de andere mens dus.

Getuigen van het Licht
Durf jij te getuigen van het Licht? Nee, je hoeft niet langs de deuren te gaan om te verkondigen: “Ik heb het Licht gezien!” Hoe dan wel? Het gaat om kleine daden van licht: aandacht, zorg voor een ander, vergeving, warmhartigheid. Je kunt vandaag thuis beginnen, je hoeft er de deur niet eens voor uit!

Bezoek in de gevangenis
Een gevangene die behoefte heeft aan een gesprek met iemand van “buiten”, kan bezoek aanvragen van een vrijwilliger (m/v). Soms vraagt de bajesbewoner aan degene die hem bezoekt: “Waarom doe je dit werk eigenlijk? En eh…je komt toch wel terug?”

Gebeden voor deze zondag

Openingsgebed
God,
doe uw Woord in ons weerklinken,
dat wij de waarheid ervan mogen waarmaken in ons leven,
dat wij mogen zijn als zout en licht
voor de mensen om ons heen,
in het spoor van Jezus Christus
die met U en de heilige Geest
leeft in eeuwigheid. Amen.

Gebed over de gaven
Heer, onze God,
deze gaven, met mensenhanden gemaakt,
bieden wij U aan.
Maak onze bescheiden gaven
tot tekenen van leven in overvloed,
zo bidden wij U,
God van alle eeuwen der eeuwen. Amen.

Slotgebed
Barmhartige God,
met lege handen zijn we naar hier gekomen,
en Gij geeft ons van uw overvloed aan liefde.
Wij danken U daarvoor.
Mogen uw gaven ons kracht geven,
nu wij weer weggaan van hier,
opdat wij waarmaken in ons dagelijks leven,
wat wij hier hoorden en proefden,
opdat wij worden waartoe wij geroepen zijn, zout en licht der aarde,
leerlingen van Jezus Christus, uw Zoon, onze Broeder. Amen.